اصول ارائه خدمات سلامت
خدمات سلامت باید با احترام کامل به شأن و منزلت انسانی و با توجه به ارزشها، باورها و اعتقادات فرهنگی و مذهبی افراد ارائه شود.
این خدمات باید بر پایه صداقت، انصاف، ادب و همراه با مهربانی و همدلی باشد.
ارائه خدمات باید بدون هیچ گونه تبعیض از جمله تبعیضهای قومی، فرهنگی، مذهبی، نوع بیماری یا جنسیت انجام گیرد.
خدمات سلامت باید مبتنی بر جدیدترین دانش و یافتههای علمی روز باشد.
منافع بیمار باید در اولویت قرار گیرد و تصمیمگیریها بر اساس حفظ و ارتقای سلامت وی انجام شود.
توزیع منابع سلامت باید عادلانه و بر اساس اولویتهای درمانی بیماران صورت گیرد.
هماهنگی کامل بین ارکان مختلف مراقبت شامل پیشگیری، تشخیص، درمان و توانبخشی باید برقرار باشد.
امکانات رفاهی پایه و ضروری باید فراهم شود و در ارائه خدمات از تحمیل درد، رنج و محدودیتهای غیرضروری پرهیز شود.
توجه ویژهای به حقوق گروههای آسیبپذیر جامعه مانند کودکان، زنان باردار، سالمندان، بیماران روانی، زندانیان، معلولان ذهنی و جسمی و افراد بدون سرپرست صورت گیرد.
خدمات باید در سریعترین زمان ممکن و با احترام کامل به وقت بیماران ارائه شود.
در ارائه خدمات باید به تفاوتهای فردی مانند زبان، سن و جنس توجه شود.
مراقبتهای اورژانسی باید بدون توجه به هزینهها انجام شود و در موارد غیر فوری (الکتیو) بر اساس ضوابط مشخص ارائه گردد.
در مواقعی که ارائه خدمات مناسب اورژانسی ممکن نباشد، پس از انجام اقدامات ضروری و توضیحات لازم، زمینه انتقال بیمار به مرکز مجهز فراهم گردد.
در مراحل پایانی زندگی که بیماری غیرقابل برگشت است و مرگ بیمار قریبالوقوع، خدمات بهداشتی با هدف حفظ آسایش معنوی و عاطفی بیمار و خانوادهاش ارائه شود. بیمار حق دارد در این لحظات با فرد مورد نظر خود همراه باشد.
ارائه و دسترسی به اطلاعات
اطلاعات باید به شکل مناسب، کافی و متناسب با شرایط بیمار از جمله اضطراب، درد، زبان، تحصیلات و توانایی درک وی ارائه شود، مگر در مواردی که تأخیر در ارائه اطلاعات به درمان آسیب برساند. در این صورت، اطلاعات در اولین فرصت مناسب ارائه میشود.
اگر بیمار از دریافت اطلاعات خودداری کند، این تصمیم باید محترم شمرده شود، مگر آنکه عدم اطلاع وی یا دیگران را در معرض خطر جدی قرار دهد.
بیمار حق دارد به تمامی اطلاعات ثبت شده در پرونده پزشکی خود دسترسی داشته و تصویر آن را دریافت کرده و در صورت وجود اشتباه، درخواست اصلاح نماید.
حق انتخاب و تصمیمگیری بیمار
حق انتخاب آزادانه و تصمیمگیری آگاهانه بیمار در دریافت خدمات سلامت باید محترم شمرده شود.
این حق شامل انتخاب پزشک معالج و مرکز درمانی در چارچوب ضوابط، نظرخواهی از پزشک دوم به عنوان مشاور، شرکت یا عدم شرکت در پژوهشها بدون تأثیر بر روند درمان و قبول یا رد درمان پس از اطلاع از عوارض احتمالی میباشد، مگر در مواردی که امتناع از درمان، خود بیمار یا دیگران را در معرض خطر جدی قرار دهد.
نظر قبلی بیمار درباره اقدامات درمانی آینده، در زمانی که قادر به تصمیمگیری است، باید ثبت و به عنوان راهنمای اقدامات پزشکی در زمان فقدان ظرفیت تصمیمگیری مورد توجه قرار گیرد.
شرایط تصمیمگیری
تصمیمگیری بیمار باید آزادانه، آگاهانه و بر اساس دریافت اطلاعات جامع و کافی انجام شود.
پس از دریافت اطلاعات، زمان کافی برای تصمیمگیری به بیمار داده شود.
حفظ حریم خصوصی و رازداری
رعایت کامل حریم خصوصی بیمار و حفظ اسرار مربوط به وی الزامی است، مگر در مواردی که قانون استثنا قائل شده باشد.
در تمامی مراحل مراقبت، احترام به حریم خصوصی بیمار ضروری است و باید امکانات لازم برای تضمین آن فراهم شود.
تنها بیمار، تیم درمان، افراد مجاز از سوی بیمار و کسانی که بر اساس قانون اجازه دارند، به اطلاعات دسترسی خواهند داشت.
بیمار حق دارد در مراحل تشخیصی و درمانی فرد معتمد خود را همراه داشته باشد. همچنین همراهی یکی از والدین برای کودکان در تمام مراحل درمان حق آنها است، مگر در مواردی که ضرورتهای پزشکی مانع آن شود.